Ve tinh quan sat mat troi
Hinode, day la mot chuong trinh quan sat mat troi moi nhat cua Co quan tham do
khong gian JAXA cua Nhat Ban voi su hop tac cua NASA va Hoi dong Nghien cuu vat
ly hat va thien van Hoang gia Anh, vua moi chup duoc nhung tam hinh chua bao gio
duoc thay truoc do. Nhung tam hinh nay cho thay tu truong cua mat troi thi hon
loan va nang dong hon nhung gi chung ta tuong truoc day.
Ve tinh Hinode, trong tieng Nhat co nghia la binh minh, duoc
phong len quy dao vao ngay 23-9-2006 de nghien cuu tu truong cua mat troi va
cach ma nang luong de no cua no toa ra cac lop khac nhau o tang khi quyen nhu
the nao.
Dick Fisher, Giam doc trung tam vat ly hoc mat troi cua co
quan NASA, noi: “Day la lan dau tien chung toi co the hieu duoc cac hat cuc
nho trong khi nong ma bay len va rot xuong trong tang khi quyen duoc phong dai
len cua mat troi. Nhung tam hinh nay se mo ra mot ky nguyen moi trong viec
nghien cuu cac hien tuong cua mat troi ma co anh huong den trai dat, cac phi
hanh gia, ve tinh va thai duong he.”
Ba thiet bi quan sat chinh cua Hinode gom kinh vien vong quang hoc mat troi,
kinh vien vong X-quang va Quang pho ke hinh anh cuc tim dang thuc hien viec quan
sat cac lop khac nhau cua mat troi. Nhung nghien cuu nay tap trung vao tang khi
quyen cua mat troi tu tang quyen sang (tang co the quan sat duoc nam o be mat
cua mat troi) den tang hao quang (tang phia ngoai cua tang khi quyen.)
 |
|
Hinh anh ve quyen sac cua mat
troi duoc chup boi ve tinh quan sat mat troi Hinode vao ngay 20-11-2006.
No cho thay cau truc tu truong cua mat troi toa thang dung tu mot diem
den (mot khu vuc co tu truong rat cao) ra ngoai tang khi quyen cua mat
troi. Tang quyen sac cua mat troi la mot lop mong trong tang khi quyen
hieu lop cua mat troi. No nam giua tang quyen sang (tang be mat co the
nhin thay duoc) va tang khi quyen ben ngoai (tang hao quang). Tang quyen
sac la nguon tao ra cac buc xa tia cuc tim (Anh chup boi ve tinh
Hinode. Co quan tham do khong gian Nhat Ban, NASA va Hoi dong nghien cuu
vat ly hat va thien van cua Hoang gia Anh) |
Nho vao cac do dac ket hop tu ba thiet bi nay, Hinode da san sang chi ra nhung
thay doi trong cau truc tu truong cua mat troi va cach ma nang luong tu tinh
trong tang thap cua khi quyen mat troi toa xuyen qua tang hao quang va toa vao
khong gian trong thai giua he nhu the nao.
Bernhard Fleck, nha khoa hoc cua chuong trinh SOHO cua co quan khong gian chau
Au va chuong trinh Hinode, noi: “viec bo sung cac du lieu cua chuong trinh
SOHO cho cac du lieu cua Hinode se giup chung toi hieu ro hon cac quy trinh manh
liet xay ra tren mat troi co anh huong toi nhung con bao vu tru. Su ho tro cua
hai chuong trinh nay ro rang la se nang cao kha nang du bao thoi tiet trong vu
tru cua chung toi.”
Thoi tiet vu tru co lien quan den viec san sinh ra cac hat nang luong va
su phat ra cac buc xa dien tu. Cac qua trinh bung no nang luong nhu vay
co the lam ngung cac cuoc lien lac duong dai va lam gian doan he thong dinh vi
toan cau.
Alan Title, thanh vien cao cap cua cong ty Lockheed Martin tai thanh pho Palo
Alto, bang California va la co van giao su mon vat ly tai truong dai hoc
Stanford, thanh pho Stanford, bang California, cho biet: “Nhung tam hinh cua
Hinode dang cung cap cac chung cu khong the bac duoc cho su co mat cua cac qua
trinh bung bo manh liet ma da day tu truong len tren be mat cua mat troi. Ket
qua la tao ra mot tang quyen sac day nang dong hay mot bo boc day khi xung quanh
mat troi.”
Bang viec theo doi su tien trien cua cac cau truc mat troi ma da phac thao ra tu
truong truoc, trong va sau nhung vu no nay, cac nha nghien cuu khoa hoc hy vong
se tim ra chung cu ro rang de chung minh rang su tai ket hop tu truong, day la
mot qua trinh ma nho do cac duong tu truong cua nhung vung tu tinh khac nhau
duoc noi lai voi nhau va tao ra mot hinh the moi cua tu truong, la nguyen nhan
co chinh cua hoat dong no nay.
Hinh anh ve tinh Hinode cua JAXA gui ve ngay 12/01/2007
Theo Sciencedaily, So KH & CN Dong NaiArticle source http://w4rum.com/968.t
| 